Đình (đền Nội) Bình Đà thờ Quốc tổ Lạc Long Quân.
Thực hiện Quyết định số 2068/QĐ-BVHTTDL ngày 03/8/2023 của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch về việc ban hành Bộ tiêu chí; căn cứ Kế hoạch số 726/KH-SVHTT ngày 03/12/2025 của Sở Văn hóa và Thể thao thành phố Hà Nội; trên cơ sở điều kiện thực tiễn và cơ chế tổ chức lễ hội tại địa phương, ngày 22/12/2025, UBND xã Bình Minh đã ban hành Kế hoạch triển khai thực hiện Bộ tiêu chí trên toàn xã.
Theo đó, 100% lễ hội truyền thống trên địa bàn xã tổ chức theo đúng quy định đều phải xây dựng kịch bản, phương án tổ chức bảo đảm đáp ứng đầy đủ các tiêu chí về quản lý, môi trường văn hóa, an ninh, trật tự, vệ sinh và an toàn xã hội; đồng thời phân công rõ trách nhiệm của các phòng, ban chuyên môn và đội ngũ Trưởng thôn trong công tác tổ chức và giám sát.
23 lễ hội truyền thống được cụ thể hóa theo từng cấp độ tổ chức
Năm 2026, xã Bình Minh triển khai thực hiện Bộ tiêu chí tại 23 lễ hội truyền thống, được phân loại rõ theo quy mô và tính chất:
- 01 lễ hội cấp xã: Lễ hội truyền thống Bình Đà – xã Bình Minh, thời gian tổ chức không quá 03 ngày.
- 02 lễ hội liên xã: Lễ hội chùa Bốn thôn (xã Bình Minh – xã Tam Hưng) và Lễ hội làng Lam Điền (xã Bình Minh & xã Quảng Bị), thời gian tổ chức không quá 03 ngày.
- 06 lễ hội liên thôn: Gồm lễ hội Khê Tang, Bà Chúa Miễu, Thượng Thanh, Đàn Viên, làng Bãi, chùa Gã; thời gian tổ chức không quá 02 ngày.
- 14 lễ hội truyền thống thôn, làng: Thanh Lương, Kỳ Thủy, Thanh Thần, Cao Mật Thượng, Cao Mật Hạ, Ninh Dương, Miếu Ông, Đền Bà, Khúc Thủy, Cự Đà, Trung, Vĩ, Đống, Phù Lạc; thời gian tổ chức không quá 01 ngày.
Việc quy định chặt chẽ về thời gian, quy mô tổ chức góp phần đảm bảo tính trang nghiêm, tiết kiệm, tránh phô trương hình thức, phù hợp với đời sống văn hóa đương đại.
Đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức cộng đồng
Để Bộ tiêu chí thực sự đi vào đời sống lễ hội, xã Bình Minh tập trung triển khai đồng bộ các nội dung tuyên truyền, quán triệt sâu rộng đến toàn bộ cán bộ chủ chốt, Bí thư Chi bộ, Trưởng thôn của 37 thôn, 9 Tổ dân phố, cùng các thành viên Tiểu ban Quản lý di tích.
Các hình thức tuyên truyền được triển khai đa dạng, hiệu quả như: cổ động trực quan, tuyên truyền trên hệ thống loa truyền thanh xã và thôn; phổ biến quy tắc ứng xử nơi công cộng, nếp sống văn minh trong lễ hội đối với người dân và du khách.
Đặc biệt, xã sẽ tổ chức ký cam kết thực hiện Bộ tiêu chí với Trưởng thôn và Tiểu ban Quản lý di tích của 32 thôn, TDP có lễ hội, qua đó nâng cao tinh thần trách nhiệm của cộng đồng cơ sở trong việc gìn giữ và phát huy giá trị lễ hội truyền thống.
Lễ hội Bình Đà được chọn là mô hình điểm về môi trường văn hóa trong lễ hội
Nổi bật trong kế hoạch triển khai, Lễ hội truyền thống làng Bình Đà được UBND xã Bình Minh lựa chọn đăng ký với Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội xây dựng mô hình điểm tổ chức lễ hội bảo đảm đầy đủ Bộ tiêu chí.
Lễ hội Bình Đà là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, di sản phi vật thể cấp quốc gia đầu tiên của thành phố Hà Nội. Lễ hội diễn ra hằng năm từ 25/2 đến 6/3 âm lịch, chính hội từ mồng 1 đến mồng 6 tháng 3 âm lịch, tại khu di tích lịch sử quốc gia Đền Nội Bình Đà thờ Đức Quốc Tổ Lạc Long Quân và Đình Ngoại thờ Thượng Đẳng thần Linh Lang Đại Vương.
Với lịch sử lâu đời, lễ hội Bình Đà không chỉ là dịp tưởng nhớ Quốc Tổ và Thành Hoàng làng có công dựng nước, giữ nước, mà còn là không gian thực hành tín ngưỡng dân gian đặc sắc, tiêu biểu là nghi thức thả bánh thánh – nghi lễ độc đáo, giàu giá trị lịch sử, văn hóa và tâm linh, thu hút đông đảo nhân dân và du khách thập phương.
Lễ hội mang đậm bản sắc văn hóa Việt Nam, góp phần tái hiện ký ức thiêng liêng về buổi đầu khai thiên lập địa của dân tộc.
Múa rồng tại lễ hội làng Bình Đà
Thực hiện nghiêm 09 nhóm tiêu chí, lấy văn hóa làm cốt lõi
UBND xã Bình Minh yêu cầu các Ban Tổ chức lễ hội (cấp thôn) thực hiện nghiêm túc 09 nhóm tiêu chí theo Phụ lục Quyết định số 2068/QĐ-BVHTTDL, trong đó tập trung vào các tiêu chí trọng tâm:
- Về công tác quản lý: Thành lập Ban Tổ chức lễ hội; xây dựng kịch bản chi tiết; phương án bảo đảm an ninh trật tự, an toàn giao thông, phòng cháy chữa cháy.
- Về cơ sở vật chất: Bố trí sơ đồ chỉ dẫn, khu vệ sinh, bãi gửi xe, hòm công đức đúng quy định; niêm yết công khai giá các dịch vụ.
- Về vệ sinh môi trường: Tổ chức thu gom rác thải; bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm tại các hàng quán dịch vụ.
- Về hoạt động văn hóa: Tổ chức phần Lễ trang nghiêm, phần Hội vui tươi, lành mạnh; bảo tồn và phát huy các giá trị truyền thống như rước, tế, trò chơi dân gian.
Phòng Văn hóa - Xã hội xã là đơn vị chủ trì tham mưu UBND xã, và hướng dẫn, kiểm tra việc thực hiện Bộ tiêu chí tại các thôn và di tích. Việc triển khai Bộ tiêu chí về môi trường văn hóa trong lễ hội truyền thống không chỉ là yêu cầu quản lý nhà nước, mà còn là bước đi quan trọng của xã Bình Minh trong hành trình gìn giữ hồn cốt văn hóa dân tộc, xây dựng lễ hội truyền thống thực sự trở thành không gian văn hóa lành mạnh, giàu bản sắc, đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững trong giai đoạn mới./.